Chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị bổ sung đủ bốn nhóm chất trong bữa sáng để duy trì sự tỉnh táo, hỗ trợ kiểm soát cân nặng và bảo vệ sức khỏe.

Theo ThS. Phạm Thị Thanh Huyền, Khoa Khám tư vấn Dinh dưỡng người lớn, Viện Dinh dưỡng Quốc gia, nhịn ăn sáng để giảm cân hoặc do bận rộn là quan niệm có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và hiệu suất làm việc. Sau 8-12 giờ ngủ, lượng đường dự trữ trong gan giảm đáng kể. Trong khi đó, não chỉ chiếm khoảng 2% trọng lượng cơ thể nhưng tiêu thụ tới 20% tổng năng lượng để duy trì tư duy và ghi nhớ.

Nếu tiếp tục nhịn ăn, cơ thể phải huy động cơ chế bù trừ để duy trì đường huyết. Não không được cung cấp năng lượng tối ưu, khiến người nhịn ăn dễ lơ mơ, khó tập trung và cáu gắt.

Bỏ bữa sáng có thể khiến việc kiểm soát cân nặng khó khăn hơn

Theo chuyên gia, người bỏ bữa sáng có thể mất nhiều thời gian hoàn thành báo cáo, khó nắm bắt nội dung khi đọc tin nhắn hoặc dễ mắc lỗi nhập số liệu. Ngược lại, ăn sáng đầy đủ có thể giúp cải thiện khả năng ghi nhớ và duy trì sự chú ý trong buổi làm việc.

Việc nhịn ăn cũng không đồng nghĩa chắc chắn giảm cân. Khi cơn đói tăng lên, nhiều người có xu hướng chọn bánh ngọt, trà sữa hoặc đồ chiên rán để nhanh chóng lấp đầy dạ dày. Tổng năng lượng nạp vào trong ngày vì thế có thể tăng, khiến cân nặng không giảm như mong muốn.Để cải thiện chất lượng bữa sáng, chuyên gia khuyến nghị nguyên tắc “4 đủ”:

  • Đủ tinh bột phức hợp: Khoai lang, yến mạch, gạo lứt giúp ổn định đường huyết và tạo cảm giác no lâu.
  • Đủ chất đạm: Trứng, ức gà, cá, đậu phụ góp phần duy trì khối cơ.
  • Đủ chất xơ và vitamin: Rau xanh, trái cây ít ngọt hỗ trợ tiêu hóa.
  • Đủ chất béo tốt: Dầu olive, hạt óc chó, quả bơ giúp cơ thể hấp thu các vitamin tan trong dầu.
  • Tuy nhiên, quan điểm về việc bỏ bữa sáng có gây hại cho tất cả mọi người hay không vẫn còn những khác biệt trong giới chuyên môn.

Bác sĩ chuyên khoa 2 Huỳnh Tấn Vũ, nguyên giảng viên Khoa Y học cổ truyền, Trường Đại học Y Dược TP HCM, cho rằng nhịn ăn sáng không nhất thiết gây hại cho mọi đối tượng. Số bữa ăn không phải yếu tố duy nhất quyết định tăng hay giảm cân; một người ăn hai bữa mỗi ngày vẫn có thể tăng cân nếu tổng năng lượng nạp vào vượt nhu cầu.

Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng, Bệnh viện 19/8, cũng lưu ý người trưởng thành khỏe mạnh không nhất thiết phải ăn đúng giờ cố định nếu tổng khẩu phần đáp ứng đủ nhu cầu và cân nặng ổn định.

Dù vậy, bà dẫn một thử nghiệm nhỏ trên 22 người mắc tiểu đường type 2, cho thấy bỏ bữa sáng làm mức đáp ứng đường huyết sau bữa trưa tăng khoảng 37% và sau bữa tối tăng 27%. Kết quả này cho thấy thói quen bỏ bữa sáng có thể tiềm ẩn rủi ro đối với người mắc bệnh lý chuyển hóa.

Nhìn chung, xây dựng chế độ ăn phù hợp với nhu cầu năng lượng và tình trạng sức khỏe vẫn là yếu tố quan trọng. Bữa sáng nên được cân nhắc trong tổng thể khẩu phần cả ngày, thay vì chỉ tập trung vào số bữa ăn.

Nguyễn Lan (tổng hợp)