GORKHA (NEPAL) – Một vụ sạt lở đất chặn dòng sông Budhi Gandaki gây lũ quét tại huyện Gorkha, cuốn trôi 45 ngôi nhà và buộc giới chức Nepal huy động trực thăng giải cứu hàng chục người.

Theo Cơ quan Quản lý và Giảm nhẹ rủi ro thiên tai quốc gia Nepal, trận lũ xảy ra tối 11/10/2026 sau khi một vụ sạt lở đất khô chặn dòng sông, khiến đất đá vỡ ra và nước cuốn qua vùng đồi núi Sallari Chumnubri. Ít nhất 82 người, trong đó có 9 người nước ngoài, đã được đưa ra khỏi khu vực nguy hiểm, trong khi 5 người khác vẫn chưa rõ tung tích.

Ông Dharam Raj Uprety, người đứng đầu cơ quan trên, mô tả nguyên nhân sự việc: “Những gì chúng tôi biết là một vụ sạt lở đất khô đã chặn dòng sông, sau đó đất đá vỡ ra gây ra lũ”. Các video lan truyền trên mạng cho thấy dòng nước đục ngầu cuốn theo mảnh vỡ, tràn qua vùng đồi núi Gorkha trong đêm 11/10/2026. Thiệt hại ghi nhận gồm 45 ngôi nhà bị cuốn trôi, 3 dự án thủy điện và 4 cây cầu hư hại.

Mực nước sông Budhi Gandaki tiếp tục dâng cao, buộc giới chức điều 4 trực thăng đến hỗ trợ sơ tán và tìm kiếm người mất tích. Bà Laxmi Gurung, quan chức địa phương tại khu vực Chumnubri, cho biết nhà cửa của gia đình bà cũng nằm trong số bị cuốn trôi. “Nhà cửa của chúng tôi đã bị cuốn trôi, không có điện. Tuy nhiên, không có ai thiệt mạng” – bà nói, đồng thời nhận xét: “Trận lũ lần này trông khá giống trận trước. Thật đáng sợ và đến giờ chúng tôi vẫn cảm thấy như vừa trải qua một cơn ác mộng”.

Trận lũ lần này xảy ra trong lúc Nepal vẫn đang khắc phục hậu quả của thảm họa nghiêm trọng hơn: vụ sụp đổ sông băng trên núi ngày 26/8/2026 đã gây lũ quét khiến hơn 1.400 người thiệt mạng và hơn 5.000 người mất tích. Cuối tháng 9/2026, mưa lớn tiếp tục gây lũ lụt và sạt lở đất, làm ít nhất 21 người chết, cho thấy các hệ thống sông ở Nepal liên tiếp đối mặt với nhiều đợt thiên tai trong thời gian ngắn. Trung tâm Quốc tế về phát triển miền núi tổng hợp (ICIMOD), có trụ sở tại Kathmandu, nhận định trận lũ cho thấy nhiều loại hiểm họa khác nhau có thể gây lũ lụt tàn phá tại các hệ thống sông vùng Himalaya.

Ông Pema Gyamtsho, Tổng giám đốc ICIMOD, nói: “Trong khi công tác ứng phó vẫn phải là ưu tiên trước mắt, việc xác định nguyên nhân gây ra trận lũ này sẽ đóng vai trò then chốt trong giảm thiểu rủi ro trong tương lai và tăng cường khả năng chống chịu”. Trước khi lũ xảy ra, chính quyền đã phát cảnh báo, kêu gọi người dân sống gần sông di chuyển đến nơi an toàn. Cảnh báo được đưa ra, nhưng 45 ngôi nhà vẫn bị cuốn trôi và 5 người đến nay chưa được tìm thấy, cho thấy khoảng cách giữa công tác dự báo và khả năng ứng phó trên thực địa tại các khu vực miền núi hẻo lánh.

Hà Lê (tổng hợp)