Hormuz – Nhiều vụ nổ nghi do thủy lôi đã xảy ra tại luồng hàng hải phía Nam eo biển Hormuz, nơi tàu chở dầu liên tục bị tấn công, trong khi Washington vừa cho biết đang xây dựng các phương án quân sự nhằm vào Iran vừa tuyên bố sẽ không ra tay trước bầu cử giữa nhiệm kỳ, đẩy giá dầu Brent vượt ngưỡng 104 USD/thùng.
- Biến tướng dạy thêm học thêm
- AI đặt ra yêu cầu mới với cách đánh giá học sinh
- Lệnh truy nã đặc biệt và hành trình truy tìm Ngô Thị Ngọc
Theo hãng thông tấn Fars của Iran ngày 08/10, các nguồn tin quân sự giấu tên cho biết những tàu chở dầu di chuyển qua tuyến hàng hải chưa được Tehran cho phép có thể đã trúng thủy lôi tại khu vực này, trong khi trước đó, theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO), một tàu chở dầu đã bị nhiều vật thể phóng trúng khi hoạt động ở vùng biển cách Madinat ash Shamal của Qatar khoảng 51 hải lý (94km) về phía Bắc ngày 07/10.
Diễn biến này xảy ra giữa lúc số vụ tấn công tàu chở dầu qua Hormuz trong tuần trước tăng lên mức cao nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu, trong khi sản xuất dầu khí của Mỹ bị gián đoạn do bão và lượng dầu tồn kho giảm mạnh hơn dự kiến, làm dấy lên lo ngại về nguồn cung năng lượng toàn cầu. Theo UKMTO, báo cáo về vụ việc được ghi nhận vào khoảng 19 giờ GMT ngày 07/10 và giới chức đang tiến hành điều tra. Cơ quan này thông báo: “Một tàu chở dầu báo cáo bị nhiều vật thể phóng trúng, đã có thông tin về thương vong.”
Số vụ tấn công nhằm vào tàu chở dầu qua eo biển Hormuz trong tuần trước đã tăng lên mức cao nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu, bất chấp việc các nước sản xuất dầu vùng Vịnh tăng cường xuất khẩu. Ông Saul Kavonic, Giám đốc bộ phận năng lượng của MST Marquee, nhận định tần suất các cuộc tấn công của Iran nhằm vào tàu thuyền hiện đã “lên mức cao nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu” và nhiều khả năng sẽ còn gia tăng.
Chốt phiên 08/10, giá dầu Brent giao kỳ hạn tăng 4,08 USD, tương đương 4,1%, lên 104,28 USD/thùng, trong khi giá dầu WTI của Mỹ tăng 3,21 USD, tương đương 3,6%, lên 91,49 USD/thùng. Đà tăng này còn được cộng hưởng bởi hoạt động sản xuất dầu khí của Mỹ bị gián đoạn do bão và lượng dầu tồn kho giảm mạnh hơn dự kiến.
Giá dầu neo cao còn phản ánh một mối lo khác: theo các bản tin ngày 07/10, Nhà Trắng đã yêu cầu Lầu Năm Góc xây dựng những phương án tấn công các mục tiêu tại Iran, có thể được thực hiện trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ ngày 3/11. Khi được hỏi về thông tin này, một quan chức Lầu Năm Góc nói với hãng thông tấn Anadolu rằng nhiệm vụ của Bộ Chiến tranh là “xây dựng và trình Tổng thống các phương án quân sự”, nhưng không xác nhận cũng không bác bỏ.
Theo tạp chí The Atlantic, quy mô, mục tiêu và khả năng tiến hành một cuộc tấn công vẫn đang được nội bộ chính quyền Mỹ thảo luận, trong đó các cố vấn của Tổng thống Donald Trump cho rằng thời điểm thích hợp hơn là sau bầu cử giữa nhiệm kỳ. Axios dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết Lầu Năm Góc đã chỉ thị Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) hoàn tất công tác chuẩn bị để nối lại các hoạt động tác chiến quy mô lớn nhằm vào Iran từ vài ngày trước đó, dù chỉ thị này không nêu thời điểm cụ thể.
Cũng trong ngày 07/10, phát biểu tại một cuộc vận động tranh cử ở San Antonio, bang Texas, Tổng thống Trump cho biết đặc phái viên Steve Witkoff đang đạt tiến triển trong đàm phán với Iran, nhưng nói thêm rằng “thỏa thuận thực sự không phải là điều tôi muốn làm”. Sang ngày 08/10, ông tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng Mỹ sẽ không tấn công Iran trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11, đồng thời cho biết Washington đang có những cuộc thảo luận mang tính xây dựng với Tehran.
Như vậy, trong cùng một thời điểm, Lầu Năm Góc được lệnh chuẩn bị các phương án tấn công Iran, còn Tổng thống công khai cam kết sẽ không ra tay trước bầu cử. Khoảng cách giữa sự chuẩn bị quân sự và lời trấn an ngoại giao đó là điều thị trường dầu mỏ đã phản ứng trước, ngay cả khi Washington chưa đưa ra lời giải thích rõ ràng.
Hà Lê (tổng hợp)